Posts

डॉ. शांतिस्वरूप भटनागर : द अप्लाइड सायंटिस्ट

Image
डॉ. शांतिस्वरूप भटनागर : द अप्लाइड सायंटिस्ट भौतिकशास्त्र, जीवशास्त्र, रसायनशास्त्र, अभियांत्रिकी, गणित, औषधशास्त्र आणि पर्यावरणशास्त्र या विषयांमध्ये लक्षणीय कामगिरी करणाऱ्या युवा संशोधकांना भारतात दरवर्षी शांतिस्वरूप भटनागर विज्ञान आणि तंत्रज्ञान पारितोषिक देऊन सन्मानित करण्यात येतं. हे शांतीस्वरूप भटनागर म्हणजे नक्की कोण असा प्रश्न कदाचित पुढच्या पिढीला पडेल. शेकडो वर्षाच्या गुलामीनंतर स्वतंत्र झालेल्या आपल्या देशामध्ये विज्ञानाची पायाभरणी करण्याचं काम ज्या शास्त्रज्ञांनी केलं, भारतामध्ये संशोधन संस्थांची साखळी ज्यांनी उभारली, त्यात डॉ. शांतिस्वरूप भटनागर हे एक महत्त्वाचं नाव. सामान्य माणसाच्या जीवनामध्ये तसेच उद्योगधंद्यांमध्ये ज्यांनी वैज्ञानिक संशोधनाचा उपयोग केला, त्या डॉ. शांतिस्वरूप भटनागर यांच्या जीवनाचा प्रवास खूपच रंजक आहे.  आता पाकिस्तानात असलेल्या शाहपूर जिल्ह्यातील भेडा नावाच्या छोट्या गावात २१ फेब्रुवारी १८९४ या दिवशी एका शिक्षकाच्या घरात शांतीस्वरूपचा जन्म झाला. त्याचे आजोबा रायबहादुर मनोहरलाल मुंशी आणि त्यांचे दोन भाऊ हे ब्रिटिश न्यायव्यवस्थेमध्ये महत्त्वाच्या...

आपली पुस्तके

Image
आजवर प्रकाशित झालेल्या आपल्या सर्व पुस्तकांची माहिती इथे आहे..   १) पाथमेकर्स लेखक : डॉ. नितीन हांडे विषय : लिंगभेदाच्या अडथळ्यांवर मात करून स्त्री संशोधकांसाठी नवीन रस्ता निर्माण करणाऱ्या बारा स्त्री शास्त्रज्ञांची कहाणी..  सकाळ प्रकाशन.              किंमत : २७०/- रुपये या पुस्तकाला मराठी साहित्य परिषदेचा पुरस्कार मिळाला आहे.    २) की की की की कीटक लेखक : डॉ. नितीन हांडे विषय : आपल्या भवताली असणाऱ्या कीटकांच्या विश्वाची रंजक माहिती. न्यू इरा पब्लिकेशन              किंमत: २०० रुपये या पुस्तकाला कृष्णाई कुंडल पुरस्कार मिळाला आहे.      ३) सायंटिस्ट खोपडी.. बेलपासून नोबेलपर्यंत.. लेखक : डॉ नितीन हांडे  विषय : वेगवेगळ्या रंगात रंगलेल्या २७ शास्त्रज्ञांचे किस्से आणि त्यांनी लावलेले शोध यांची रंजक माहिती.. वैज्ञानिक दृष्टिकोनाचे वेगवेगळे पैलू मजेशीय पद्धतीने पुढे आणणारे हे पुस्तक.  न्यू इरा प्रकाशन             किंमत ३००/- ४) मेलुहा ते भार...

राजा रामण्णा : बुद्धाला हसवणारा शास्त्रज्ञ

Image
 राजा रामण्णा : बुद्धाला हसवणारा शास्त्रज्ञ १९७१ मध्ये झालेलं भारत पाक युद्ध, यामध्ये अनावश्यक अमेरिकन हस्तक्षेप होऊ लागला. मात्र त्याला न जुमानता पाकिस्तानवर निर्णायक विजय मिळवण्यात भारताला यश आलं. यावेळी जाणीव झाली होती की अण्वस्त्रधारी देशांच्या मनमानी दंडुकेशाहीतून बाहेर पडायचं असेल, तर भारताला स्वतःला अण्वस्त्रधारी बनावं लागेल. १९६५ तसेच १९७१ मधील युद्धांमध्ये झालेले लागोपाठचे पराभव पाकिस्तान पचवू शकणार नाही आणि पुन्हा मोठ्या युद्धाला तोंड फुटू शकेल अशी परिस्थिती होती.‌ १९६२ मध्ये भारतावर विजय मिळवल्यानंतर चीननं लगेचच १९६४ मध्ये अणुचाचणी करून स्वतःची क्षमता वाढवली होती. या पार्श्वभूमीवर भारत अण्वस्त्रसज्ज होणं अत्यंत गरजेचं होतं. अखेरीस १९७४ मध्ये पोखरणमध्ये चाचणी घेऊन भारतानं अण्वस्त्रधारी देशांच्या यादीत स्वतःचं नाव नोंदवलं. डॉ. राजा रामण्णा हे या चाचणीचे शिल्पकार होते.   १९४५ मध्ये जपानवर अणुबॉम्ब टाकण्यात आले आणि दुसरं जागतिक महायुद्ध थांबलं.‌ या घटनेतून जग आणि सत्तांचे नकाशे बदलले. नवी राष्ट्रं जन्माला आली.‌ १९४७ मध्ये जेव्हा भारताला स्वातंत्र्य मिळालं, तेव्हा द...

डॉ. अब्दुस सलाम : सीमेपलीकडचा वैज्ञानिक

Image
 डॉ. अब्दुस सलाम : सीमेपलीकडचा वैज्ञानिक “विज्ञानाला कोणताही धर्म नसतो, देशांची सीमा नसते” असं सांगणारा एक शास्त्रज्ञ, ज्याला नोबेल पारितोषिक मिळालं तरीदेखील त्याच्या देशानं “तो केवळ वेगळ्या पंथाचा आहे” म्हणून त्याला स्वीकारलं नाही. विज्ञानामध्ये नोबेल मिळवणारा पहिला मुस्लिम शास्त्रज्ञ, ज्याच्या देशामध्ये त्याला तो अहमदिया पंथाचा आहे म्हणून मुस्लिम धर्मातून बहिष्कृत करण्यात आलं आणि दुय्यम दर्जाचा नागरिक ठरवण्यात आलं. पाकिस्तानला आजवर केवळ दोन नोबेल पुरस्कार मिळाले आहेत, ज्यातील एक पुरस्कार मलाला युसूफजाईला शांततेसाठी मिळाला असला तरी तिच्या कैक दशकं आधी पाकिस्तानला विज्ञानासाठी नोबेल पुरस्कार मिळाला होता. मात्र या करंट्या या देशानं पुरस्काराची आणि तो मिळवणाऱ्या डॉ. अब्दुस सलाम यांची किंमत ओळखली नाही.  डॉ. अब्दुस सलाम यांचा जन्म २९ जानेवारी १९२६ रोजी आज मध्य पाकिस्तानात असलेल्या झांग शहरामध्ये झाला. वडील मोहम्मद हुसेन हे त्यांचा पिढीजात हकीमीचा धंदा सांभाळत एका शाळेमध्ये शिक्षकाची नोकरी करत होते. मोठे चुलते हे शिक्षण खात्यात मोठे अधिकारी होते. मोहम्मद हुसेन यांची पहिली बायको सईद...

फ्रेडी मर्क्युरी : द डार्लिंग रॉकस्टार

Image
 😍 फ्रेडी मर्क्युरी : द डार्लिंग रॉकस्टार 😍 टीव्ही पाहत असताना अचानक किटकॅटची जाहिरात लागते. त्यामध्ये दैनंदिन कामाला वैतागलेला एक माणूस बाकावर बसतो, खिशातून चॉकलेट काढून खातो आणि बॅकग्राऊंडला गाणं सुरू होतं “आय वॉन्ट टू ब्रेक फ्री.” नकळत आपला पाय देखील जाहिरातीमधील संगीताचा ठेका पकडतो. 🕺हेच गाणं वापरून प्राणीहक्कांची संरक्षक असलेल्या पेटा या संस्थेनं देखील जाहिरात केली होती. १९८४ मध्ये निर्माण झालेलं हे गाणं आपल्याला आजही ताजं वाटतं. हेच नाही तर क्वीन बँडचं कोणतंही गाणं आपल्याला आजही एकदम फ्रेश वाटतं. ही जादू आहे फ्रेडी मर्क्युरी या अवलियाची!! त्याचं बोहेमियन रॅप्सोडी हे गाणं तर यूट्यूबवर तब्बल दोनशे कोटी लोकांनी पाहिलं आहे.🥺 आपल्या संगीतातून श्रोत्यांना खुळं करून सोडणारा फ्रेडी आपल्या लहानशा आयुष्यात खूप मोठा चाहतावर्ग मागे सोडून गेला आहे.🥳 जाहीर कार्यक्रमात कधी स्त्रियांचा वेश, कधी पुरुषांचा, तर कधी बनियान वरच गाणं म्हणणार. जणू सांधे अकडले आहेत असा याचा स्टेजवर वावर. त्याचे पुतळे देखील अश्याच पोजमधे बनवले आहेत. 🕺मुळात एखाद्या रॉकस्टारचे पुतळे उभे राहणे हीच मोठी गोष्ट आहे. ...